7 Kasım 2012 Çarşamba

PATRONA HALİL İSYANI


  Muhteşem Yüzyıl” dizisinin ardından “Bir Zamanlar Osmanlı Kıyam” dizisinin de yayın hayatına başlamasıyla dizilerdeki tarih yolculuğu çeşitlendi.TRT'de her pazartesi ekrana gelen “Bir Zamanlar Osmanlı Kıyam” dizisi her yönüyle ilgi çekmeyi başardı. Dizi, büyük emek verilerek çekilmekte. Her bölümü büyük bir titizlikle seyircilere sunulmakta. Dizi, seyircilerden de bunun karşılığını alıyor, hak ettiği ilgiyi görüyor.

Dizide işlenen konu; 3. Ahmet dönemi ve akabinde Patrona Halil İsyanı. Hal böyle olunca Patrona Halil İsyanı, son dönemlerde büyük merak unsuru olmakta. Biz de bu isyandan biraz söz edelim...

Osmanlı Devleti, 18. yüzyılın başlarında oldukça güç kaybetmişti. Hatta 18. yüzyıl, tarih kitaplarımızda “Gerileme Dönemi” olarak tasvir edilir. Bu tasviringerçeklik payı var. Çünkü, Osmanlı Devleti imzaladığı Karlofça, Pasarofça ve İstanbul Antlaşmaları ile zor duruma düşmüştü. Belgrat, Erdel, Ukrayna gibi önemli yerleri kaybetmişti.

   Osmanlı Devleti, bu yüzden kaybettiği yerleri geri alma politikası izledi. Bu politikanın gereği olarak da bazı atılımlar, yenilikler yaptı. Bu yeniliklerden en önemlisi 1718'de başlatılan bir süreçti: Lale Devri.

"YENİLİKLERİYLE" VE "İSRAFLARIYLA" LALE DEVRİ

   3.Ahmet, bu süreci başlatarak devletin eski gücüne kavuşmasını amaçlıyordu. Bu dönemde birçok yenilik yapıldı. Avrupa'nın belli merkezlerinde geçici elçilikleraçıldı. Said Efendi ve İbrahim Müteferrika'nın çabalarıyla ilk matbaa açıldı.İtfaiye örgütü, diğer bir deyişle “Tulumbacılar” kuruldu. Çiçek hastalığı için aşı bulundu. Mimari alanda yeni teknikler geliştirildi.

   Bu dönemde, yeniliklerdense yapılan “israf”lar daha çok konuşuldu. Yapılan eğlenceler ve israf halk tarafından hoş karşılanmıyordu. Özellikle de hedefte,Sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa vardı.

İSYAN BAŞLIYOR

   Takvimler 28 Eylül 1830'u gösterdiğinde isyan başlamıştı. İsyanın liderliğinitellaklık yapan Patrona Halil yapıyordu. İsyan hızla tüm İstanbul'a yayıldı vedört gün boyunca sürdü.

   Padişah 3. Ahmet isyancılarla uzlaşmak istedi. Ancak, isyancıların talebi vardı. Başta Sadrazam Nevşehirli İbrahim Paşa olmak üzere belirledikleri 37 kişininidam edilmesini istediler. 3. Ahmet, bir süre bu isteklere olumsuz cevap verdikten sonra daha da diretmedi. İsyancıların isteklerini yerine getirerek idamları gerçekleştirdi.

   İsyancılar daha sonra 3. Ahmet'in tahttan inmesini istediler. 3. Ahmet, bu isteklerini de kabul ederek tahttan indi ve yerine 2. Mahmud geldi.

   2. Mahmud, Patrona Halil ve destekçileri olduğu sürece yönetimde etkin olamayacağını anlamıştı. Bu yüzden yönetime geldikten kısa bir süre sonra Patrona Halil ve destekçilerini öldürttü. Böylece, Osmanlı'da “Lale Devri”ne son veren isyan hareketi tamamen ortadan kaldırılmıştı.



Hiç yorum yok:

Yorum Gönder