25 Mayıs 2013 Cumartesi

Bulgaristan Türklerinin Kökeni


Tarihçi Prof. Dr. İlber Ortaylı, Bloomberg HT'de yayınlanan "Zaman Kaybolmaz" programında, Bulgaristan Türklerinin kökeni hakkında önemli açıklamalarda bulundu.

Balkanlar'daki en fazla Türk nüfusun Bulgaristan'da bulunduğunu belirten Ortaylı, Bulgaristan'daki Türk nüfusun ilk kaynağının Karaman Vilayeti'nden yapılan sürgünler olduğunu açıkladı. Ortaylı, "Kimisi 'git bakalım hemşehrim' diyerek yollananlar, kimisi kavga çıkaran aşiretler, kimisi gönüllü olanlardır" diye konuştu.

Ortaylı, açıklamalarına şu sözlerle devam etti: "İkinci kaynak Mithat Paşa'ya borçludur. 1853'de Kırım Savaşı oldu ve Kırım Türkleri bu yeni gelişten çok ümitlendiler. Fakat ondan sonraki katliamdan buraya attılar kendilerini ve o zaman çok kalabalık bir kitle Dobruca ile güneye yerleştirildiler."

"Üçüncüsü de aynı şekilde Kafkasyalıları, Çerkes kabileleri, Abhazları vs. buralara yerleştirdiler. Bilhassa Mithat Paşa büyük bir idareci olduğu için ustalıkla bunları iskan etti Bulgaristan'a. Onun için Bulgaristan halkı Mithat Paşa'dan 'Büyük Vali' diye bahseder yüz sene sonra bile. Hakikaten o coğrafyaya mührünü basmıştır. İktisadi tedbirleri de fevkalade kuvvetli olduğu için Bulgaristan'ın mahiyeti değişmiştir. Orada büyük bir kalabalık meydana gelmiştir. Dolayısıyla büyük ölçüde Türktürler. Din değiştiren Pomaklar vardır. Yani Bulgar olup da Müslüman olan. Fakat bunlar o kadar Türkleşmiş ve o kadar ağır bedel ödemişlerdir ki, mesela Jiskov'un jandarmaları Türk köyüne ayda bir geliyorsa bunlara haftada bir gelirdi."

KAYNAKÇA

Prof. Dr. İlber Ortaylı, Zaman Kaybolmaz 24.10.2011, Bloomberg HT




2 yorum:

  1. Türklük kimlik, köken ise biyolojik bir konudur. İlber Ortaylı'nın da ifade ettiği gibi, Anadolu'dan göçler tarihi gerçektir. Ancak Balkanlardaki Türklerin soy kökeni Anadolu'ya dayanmaz. Osmanlı döneminde bölgede bireysel ve kitlesel İslamlaşmalar yaşandığını örtbas edemeyiz. Osmanlı'da vergi yükümlülerinin kayıtlarında (Tahrir Defterleri) bu açıkça görülmektedir. Tüm tarihsel, antropolojik, lengüistik ve populasyon genetiği verileri Bulgaristan (ve tüm Rumeli)Türklerinin soyunun Anadolu değil, yerli Balkanlı halka dayandığını gösterir. Anadolu'dan gelenlerin olduğu doğrudur, fakat bu sayıyı (Türkmen, Yörük ve İslamlaşmış/Türkleşmişleri) fazla abartmamalıyız. Özetle gelenler yerli halkla karışarak eriyip gitmiştir. Yerliler ise gelenlerin dinini ve dilini benimseyip Türkleşmiştir.

    YanıtlaSil
  2. Şahsi yaptığım bir araştırma neticesinde, en azından kendi köyümü ve soyumu araştırdığımda Karaman ve Konya yöresinden; bazılarını sürgün, bazılarını da istekleri ile Bulgaristan bölgesine sevk edildikleri bilgisine ulaşmıştım. Bizimkiler 1877-78 yıllarında Bulgaristan'ın Razgrad(Harazgrad) şehri Karaağaç köyünden 350 hane olarak tüm köy, savaş zamanında göç etmek zorunda bırakılmış. Önce Gelibolu yarımadasına, oradan da Biga Kaldırımbaşı köyüne gelmişler. Bizim köyün kuruluşuna ön ayak olan büyüklerimiz o dönemde sıtma salgını dolayısıyla, 35 hane bugün Biga Çınardere köyü ile köyüm Lapseki Dişbudak köyü arasındaki Millet kırı mevkinde yeni bir köy kurmuşlardır. Aynı salgın neticesinde köyümüzün şu anda bulunduğu yere yerleşmiştir. Aynı araştırmam neticesinde aynı köyden 350 hane göç ettiğini, Çanakkale Biga, Balıkesir Savaştepe, Balya ve Merkez ilçelerine bağlı bazı köylere yerleşmiş oldukları bilgisine ulaştım. Fakat bir türlü fırsat bulup da gidemedim. Bugün itibariyle Bulgaristan Razgrad şehrinde hâlâ Karaağaç köyü mevcut ve yaşayan Türk vatandaşlarımız vardır. Kayıtlarda nereden geldiği hakkında hiçbir bilgiye rastlamadım. Tahminimce bi dönemde Türkiye topraklarına gelememiş ve yakın bölgelerde kalan vatandaşlarımız olduğunu düşünüyorum.

    YanıtlaSil