16 Haziran 2017 Cuma

Balfour Deklarasyonu Nedir? Kısaca Bilgi


Yüzyıllar boyunca Osmanlı Devleti'nin egemenliği altında bulunan Filistin, Birinci Dünya Savaşı'nda İngilizler tarafından işgal edildi. Balfour Deklarasyonu, Sykes-Picot Anlaşması gibi Osmanlı Devleti'nin topraklarının bölünmesi amacıyla hazırlanan bir plandı. 

Balfour Deklarasyonu Niçin Yayınlanmıştır?

İngilizlerin Yahudilerle ilişkisi özellikle Birinci Dünya Savaşı sırasında başlamıştı. İngilizlerin amacı ABD ve Rusya'daki Yahudi gruplar aracılığıyla bu iki ülkeyi savaşa çekmekti. Çünkü ABD Başkanı'nın iki danışmanı ve yeni gerçekleşen Sovyet devriminin ikinci adamı Leon Troçki Yahudi'ydi. İngilizler ABD'nin savaşa girmesiyle ABD'den istediğini aldıysa da Sovyetler'den istediğini alamadı. 

Siyonizmin savunucularından Hayim Weizmann, İngiliz siyasetçileri arasındaki güçlü bağlantılar kurdu. Bu bağlantılar aracılığıyla Siyonizmin İngiltere'nin Orta Doğu'daki çıkarları için yararlı olacağı konusunda ikna çabasına girişti. (Hayim Weizmann, 1949 yılında İsrail'e gelerek ülkenin ilk cumhurbaşkanı olacaktı.)

İngiltere Dışişleri Bakanı Arthur Balfour, 2 Kasım 1917'de Britanya Yahudi Toplumu Başkanı Rothschild’e, Filistin'de Yahudi yerleşiminin önünü açacak bir mektup yazdı:
"Britanya Hükümeti Filistin'de Yahudi halkı için bir ulusal yurt kurulmasını olumlu karşılamaktadır ve bu amacın gerçekleştirilmesini kolaylaştırmak için elinden geleni yapacaktır. Bunun yanı sıra Filistin'deki Yahudi olmayan halkların sivil ve dini haklarına ya da başka ülkelerde yaşayan Yahudilerin hak ve siyasal durumlarına zarar verecek uygulamalara gidilmeyeceği kabul edilmektedir."
Balfour Deklerasyonu'nun ardından Filistin'e Yahudi göçü hız kazandı. İngilizler Balfour Deklarasyonu ile Yahudilere toprak sözü vermeleri dışında Şerif Hüseyin'e Arap devleti kurulması, Fransa'ya da Sykes-Picot Antaşması ile Ortadoğu topraklarının bölünmesi konusunda çeşitli sözler verdi. 





1 yorum: